Piękno, Zdrowie, Zdrowie i Ty

Witamina A

Witamina A

22.09.2005 @ 22:10 (mur)

Witaminę A poznano w 1914 roku, ustalając, że właśnie jej niedobór jest winny tzw. kurzej ślepoty, czyli zaburzeniu widzenia po zmroku. W latach 30-tych ubiegłego wieku szwajcarski biochemik Paweł Karrer wytworzył czystą postać witaminy A. Za swoje odkrycie został uhonorowany w 1937 roku Nagrodą Nobla.

Występowanie

Witamina A występuje w dwóch formach:

  • podstawowej, czyli retinolu – obecnego w tłuszczach zwierzęcych
  • prowitaminy A, czyli karotenu – obecnego przede wszystkim w produktach roślinnych i niektórych zwierzęcych

Produkty najbardziej bogate w witaminę A to:

  • sery: cheddar, camembert
  • tłuszcze: tran, masło, margaryna
  • ryby: węgorz, tuńczyk
  • zwierzęta: wątroba i inne podroby
  • warzywa: szpinak, marchew, sałata, brokuły
  • owoce: morele i inne zwłaszcza mające żółtą skórkę
  • jaja
  • mleko

Jak działa

Witamina A wraz z witamina D, E i K rozpuszcza się w tłuszczach, a nie w wodzie. Właśnie obecnością tłuszczy oraz soli mineralnych w diecie uwarunkowane jest właściwe jej wchłanianie. Witamina A magazynowana jest w organizmie, z tego powodu jej częste uzupełnianie nie jest konieczne.

Witamina A jest niezbędna do prawidłowego wzrostu komórek, zwłaszcza nabłonka skóry, przewodu pokarmowego, układu oddechowego czy dróg rodnych oraz włosów. Odgrywa także rolę w powstawaniu właściwych reakcji odpornościowych oraz w prawidłowym rozwoju komórek rozrodczych. Witamina A jest także składnikiem czerwieni wzrokowej (rodopsyny).

Niedobór

Zbyt niski poziom witaminy A prowadzi do szeregu zmian chorobowych dotyczących:

  • oczu: ślepota nocna, suchość spojówek, ogniskowe zrogowacenia, osłabienie ostrości wzroku, zmniejszenie przejrzystości gałek ocznych, wrastanie naczyń krwionośnych w rogówkę, palenie pod powiekami, zmiany w siatkówce i tęczówce
  • skóry: suchość, zmniejszenie elastyczności, łuszczenie, rogowacenie i pękanie
  • włosów: suche, łamliwe, matowe i łatwo wypadają
  • inne: stan zapalny dziąseł, ropienie gruczołów ślinowych

Przyczyny niedoboru: brak odpowiedniego pożywienia, zespół złego wchłaniania w jelitach, uszkodzenie wątroby, niedobór kwasów żółciowych, dieta ubogobiałkowa

Nadmiar

Uwaga! Nadmiar witaminy A jest szczególnie niebezpieczny w ciąży.

Ponieważ witamina A jest magazynowana w naszym organizmie możemy mieć do czynienia z jej nadmiernym poziomem, co związane jest przede wszystkim z nadmierną podażą tej witaminy w postaci tabletek. Nadmiar witaminy A może spowodować m.in. wytrzeszcz i oczopląs oczu, osłabienie mięśni, utrata apetytu, nadpobudliwość czy powiększenie wątroby.

Uwaga! Nadmiar witaminy A jest szczególnie niebezpieczny w ciąży.

Zastosowanie

Witaminę A stosuje się przede wszystkim zewnętrznie w postaci maści zawierających retinoidy w takich chorobach jak łuszczyca, trądzik, keratoma, czyraki, liszaj oraz przy oparzeniu słonecznym. W postaci tabletek wykorzystuje się ją w celu zwolnienia procesu starzenia się skóry, przy wypadających włosach, w celu ochrony nabłonka błony śluzowej krtani u osób nadwyrężających głos, a także w rozedmie płuc.

42 lat Monika Szewczyk specjalista w dziedzinieOpiekunka Dziecięca:Wiedza z zakresu wykonywanego zawodu - Uniwersytet Medyczny w Białymstoku Wiedza i doświadczenie zawodowe zdobyte Lublin

Miejsce dla Ciebie

Monika Szewczyk

42 lat Monika Szewczyk specjalista w dziedzinieOpiekunka Dziecięca:Wiedza z zakresu wykonywanego zawodu - Uniwersytet Medyczny w Białymstoku Wiedza i doświadczenie zawodowe zdobyte Lublin

Miejsce dla Ciebie

You may also like...

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *